Anoniem haten. Niet alleen 4Chan-leden zijn er de afgelopen tijd bezig mee geweest, ook het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM). De Grote Kamer van het EHRM heeft deze week bevestigd dat webhosters nu ook aansprakelijk zijn voor anonieme hatelijke reacties op hun site. Is dit het einde van vrijheid van meningsuiting op het internet?
Haten op nieuwsportaal
Het begon allemaal met de zaak Delfi vs. Estland. Delfi is een groot nieuwsportaal dat een artikel plaatste over een veerdienstbedrijf. Onder dit artikel werden zo’n 200 reacties geplaatst waaronder bedreigingen aan het adres van de eigenaar van het veerdienstbedrijf. Na enige tijd stapte het doelwit van de haatreacties naar Delfi met het verzoek de bedreigingen te verwijderen en een schadevergoeding te betalen. Delfi verwijderde de berichten, maar weigerde een schadevergoeding te betalen. Delfi werd daarom voor de rechter werd gesleept.
Beperken mening
Het is de vraag of men kan eisen dat berichten op een nieuwsportaal worden verwijderd. Webhosters zoals Delfi mogen niet zomaar berichten weghalen ook al zijn die kwetsend, want iedereen heeft het recht op vrijheid van meningsuiting. Berichten mogen wel worden weggehaald als er aan bepaalde voorwaarden wordt voldaan: zo moet de webhoster bijvoorbeeld een legitiem doel hebben voor verwijdering en moet die verwijdering noodzakelijk zijn. Uiteindelijk komt het er op neer dat berichten mogen worden verwijderd als een ander belang, zoals bijvoorbeeld het beschermen van de reputatie van anderen, zwaarder weegt dan het recht op vrijheid van meningsuiting. Doordat de reacties op nieuwsportaal Delfi fysieke bedreigingen betroffen, oordeelde de rechter dat de berichten verwijderd moesten worden.
Wanneer ben je aansprakelijk als webhoster?
Je kan alleen aansprakelijk worden gehouden voor inhoud van de reacties op je site als je een actieve houding hebt als beheerder en de mogelijkheid hebt om in te grijpen. Dat is bijvoorbeeld het geval wanneer je gebruikers kan blokkeren of berichten kunt verwijderen.
--- Sidenote: Wil je ons vaker zien als je googelt? ---
Voeg TechGirl toe als jouw voorkeursbron en kom ons meer tegen in Google zoekresultaten!
Daarnaast is het van belang dat het Hof in deze zaak expliciet heeft vermeld dat de gegeven aansprakelijkheid niet geldt voor blogs, sociale media en fora. Volgens het EHRM is er tijdens deze zaak vooral gekeken naar de verantwoordelijkheid van krantenredacties. Een nogal verouderde invalshoek gezien de toenemende samensmelting van blogs, nieuwsberichten en sociale media.
Met deze uitspraak van de Grote Kamer zal de beperking van vrijheid van meningsuiting waarschijnlijk meevallen. Vooral omdat de uitspraak gericht is op beheerders van nieuwsportalen en niet op beheerders van sociale meda en fora. Het is de vraag hoe lang dit nog houdbaar is gezien de vele ontwikkelingen in de nieuwe media. Tot die tijd kan je nog lekker anoniem losgaan op (a)sociale media.


